Moet ik een RI&E hebben?

Deze vraag is relevant zodra mensen onder uw gezag werkzaamheden uitvoeren, ook wanneer niet iedereen een vast arbeidscontract heeft. Denk daarnaast opnieuw aan de RI&E bij verhuizing, groei, nieuwe machines, andere stoffen, gewijzigde werktijden of een ernstig incident.

De RI&E beschrijft de gevaren en risico’s van het werk, bestaande maatregelen en bijzondere groepen werknemers. Het plan van aanpak maakt er onderdeel van uit.

Onder personeel kunnen ook andere werkrelaties vallen dan werknemers met een vast contract. Laat twijfel over uw concrete situatie gericht beoordelen.

Een ondernemer neemt voor het eerst twee medewerkers en een stagiair aan. Een algemene branchechecklist helpt bij de start, maar de ondernemer moet ook de eigen werkplek, taken, machines en bijzondere groepen beoordelen en concrete maatregelen in een plan van aanpak opnemen.

• beschrijf de echte werkzaamheden, locaties en groepen;
• gebruik geen algemene checklist als eindpunt;
• maak maatregelen, termijnen en verantwoordelijken concreet;
• actualiseer bij veranderingen, incidenten en nieuwe inzichten.

De RI&E is hier het hoofdonderwerp: zij brengt de arbeidsrisico’s schriftelijk in kaart en koppelt die aan maatregelen. Een plan van aanpak is geen los document, maar onderdeel van dezelfde wettelijke en praktische verbetercyclus.

Ondersteuning is verstandig wanneer arbeidsrelaties onduidelijk zijn, meerdere locaties of specialistische risico’s spelen, een branche-instrument niet goed aansluit of twijfel bestaat over toetsing. Een deskundige kan de aanpak verdiepen; de werkgever blijft verantwoordelijk voor volledigheid en opvolging.

Controleer eerst of binnen uw organisatie mensen onder gezag werken en leg vast welke werkzaamheden, locaties en groepen daarbij horen. Zoek vervolgens of voor uw branche een erkend RI&E-instrument beschikbaar is en beoordeel of dit werkelijk aansluit op uw situatie. Verzamel bestaande veiligheidsinformatie, incidenten, medewerkerssignalen en maatregelen. Plan daarna samen met werknemers of medezeggenschap hoe risico’s worden geïnventariseerd en wie acties opvolgt. Bij twijfel over toepasselijkheid, specialistische risico’s of toetsing is het verstandig de vraag vroeg aan een passende arbodeskundige voor te leggen.

Artikel 5 van de Arbowet vormt de basis. Kleine werkgevers kunnen onder voorwaarden andere toetsingsregels gebruiken, maar zijn met personeel niet automatisch vrijgesteld van een RI&E.